بهمن علاءالدین(مسعود بختیاری)

"کوروش اسدپور" خوانندۀ مشهور بختیاری،آلبوم "تیگ نوشت" را اواخر اردیبهشت سال جاری منتشر می کند.تیگ نوشت(سرنوشت) شامل 5 تصنیف به زبان بختیاری است.یکی از ترانه های تیگ نوشت به یاد زنده یاد استاد "مسعود بختیاری (بهمن علاءالدین)" خوانندۀ فقید ایل بختیاری است.یک تصنیف حماسی و سه تای دیگر تغزلی اند.آلبوم "سرای کهن" با موضوع شاهنامه خوانی در ایل بختیاری از دیگر آثار این هنرمند است که اواخر سال گذشته منتشر شده است.

اسدپور همچنین در حال جمع آوری و تحقیق دربارۀ وجه اشتراک موسیقی ملی با گوشه های موسیقی محلی و جمع آوری گوشه های مشابه در استان های لرنشین و اجرای آنهاست و تا کنون برخی از مقام های از یاد رفته را گردآوری کرده است.

منبع؛ایسنا

                      شاهنامه خوانی بختیاری

                 با صدای کوروش و البرز اسدپور و دکلمۀ اردشیر صالح پور

اخیرا آلبومی ارزشمند و گوشنواز از برادران هنرمند اسدپور(کوروش و البرز) با دکلمۀ استاد فرهیخته و گرانمایۀ بختیاری دکتر اردشیر صالح پور به نام "سرای کهن" تحت عنوان "شاهنامه خوانی در ایل بختیاری "روانۀ بازار شده است.نگارنده به این بهانۀ خوش یمن و بدلیل علاقۀ وافر به تمدن و فرهنگ ایران و بخصوص فرهنگ بومی تبارمان مطالبی هر چند مختصر دربارۀ جایگاه رفیع شاهنامه در فرهنگ و ادبیات بختیاری عرضه می دارد.

نام فردوسی و اثر بی بدیل آن، شاهنامه، با فرهنگ و ادبیات بختیاری عجین شده است.این مردمان که فرهنگ و نژادشان به ایران باستان باز می گردد ،با شاهنامه خاطراتی در رزم و بزم شان ،در شادی و غم هایشان دارند؛چنانچه به گاه نبرد از برای تهییج و مبارزه شاهنامه می خوانند.چنانکه در مشروطیت و فتح اصفهان و تهران برای مقاومت و پایداری بیشتر،به دلاورمردان شاهنامه مدد می جستند.و یا که در مرگ عزیزی مرثیۀ مرگ "سیاوش" و با ندای "گاگریو" سر می دهند و حتی مرثیه های بختیاری بیشتر به سبک و آهنگ شاهنامه است.

شاهنامه خوانی بختیاری آدابی دارد که هنجارهای اجتماعی-ایلی از آن حمایت می کند.مثل کرنش و احترام به آن،خاموشی به گاه خواندن و شکوه از بازی های روزگار و... شاهنامه خوانی دارای آنچنان جایگاهی است که حتی بی سوادان ایل آن را از بردارند و در محاوره از اشعار ان به تمثیل سخن می گویند.در اغلب خانواده های بختیاری نامهایی از نامهای نامیرای شاهنامه وجود دارد.از رستم و سهراب،رهام و گودرز،اسفندیار و بهمن،جمشید و هوشنگ،منوچهر و بهرام تا به تهمینه و رودابه و...هر کسی با توجه به منزلتش دارای این اسامی است که نام او را به بزرگی یاد می کنند."زال" نمایانگر "حالو زال پیر" فرزانه ای است که مردمان ایل را به درایت و کاردانی و در عین حال به آمادگی به گاه رزم و دفاع از میهن می خواند.بختیاری ها دلاوری را زستم،پاک نهادی را ز سیاوش،درایت و عقل را ز پشوتن،عشق و علاقه را ز تهمینه و خودباوری و شناخت را ز اسفندیار به عاریه گرفته اند.پس شاهنامه جزئی از فرهنگ ما است که هم باید آن را گرامی بداریم و هم آن را در فرهنگ مان در این بازار پر زرق و برق فرهنگی حفظ کنیم چرا که یکی از بهترین راههای جلوگیری از ورود فرهنگ بیگانه فَربه کردن فرهنگ خودی است.چنانچه اجدادمان چنین کرده اند.

هفته نامه زاگرس ایران

دوشنبه 8 بهمن 86 شمارۀ 449

محمد انصاری اردلی

داغ آبهمن

دَرد و دَرمون خدا تو خوتْ خو دادی

وصل و هجرون خدا تو خوتْ خو دادی

داغ بهمنِ به دلِ ایل نهادی

چشمه ای ز خین مِنِ دل ها رَه دادی

وا به بُنگ ایل غمِ دلُمِ بخونم

داغِ آبهمن تش نها دی به جونم

خوم برُم یه جا که نشونِ غم نبوهه

آسمون غم بالای سرم نبوهه

چه ری وسته دی شلالِ ز غَمِس ایلی بنالِ

"کوگ تاراز"ِ دریغم دی نیخونه دِی بلالِ

ای وای یو کی نِ که چونو بُردِسه ای خو

چی باد بلا وَسته به هر طایفه ای چو

مُنگشت سَرِس برفه ولی ایسوسه مِنِ تو

دی نیزنه با اسب سَبق پرچم افتو

هر مُردنِ جُنبِنده که دُندال نداره

هر لیوه نَریمون که کُرِ زال نداره

ای کافرو کی نِ که همه نِ کِرده دُچارِس

پاییز چطو ایزنه شَوخی به بُهارس

مرگِس نه اَمون داد که تِشنی سِ بِووسُم

تا روز قیامت مو ز ای درد ایسوسُم

اَمداد و کمک حالیه "هِی جارِ" نِ کی گُهد

بیت ها خوش "جا وُرگشتنِ جاوار" نِ کی گُهد

بیت ها خوش "صِیدال بَک نامدار"ِ نِ کی خوند

خو گُهدنِ حرف ها گَپِ "حالو زالِ" نِ کی خوند

"حالو زال" خُووی گُههِ مَگوین و مَخَندین

اسبون تونِ زین کنین قطار بوندین

باغی که بُهارِس از تونِ پاییز نداره

کوگی که صُداس از تونِ شولیز نداره

"کوگ نازنینم" دو ز نو دوارته

سی دل بِرشتُم هم درار صداته

"کوگ نازیننم" بیو زنو بخون سیم

دِر بِده من مال بُنگ قَهقَهاته

کوروش اسدپور خوانندۀ جوان،توانا و پرکار بختیاری در مراسم سالگرد استاد بهمن علاءالدین در کرج شعر بالا را در قالب تصنیفی زیبا به سلطان آواز بختیاری تقدیم نمود.این قطعه شعر سرودۀ مشترک کوروش اسدپور و کوروش کیانی قلعه سردی است.

همانطور که مطالعه فرمودید اسدپور با سلیقه و وسواسی که به خرج داده ارتباطی دلنشین با اشعار "حالو زال" و "کوگ نازنین" ایجاد کرده است .

                          عکس از  http://farhangizeh.blogfa.com